ngôn ngữ lập trình cho người mới bắt đầu

Hiện nay, ngành lập trình ngày một phát triển, có đến hàng trăm ngôn ngữ lập trình và thi thoảng lại có một ngôn ngữ mới ra đời.

Để phát triển ra một sản phẩm công nghệ không phải được làm chỉ bằng một ngôn ngữ lập trình hoặc chỉ 1 công nghệ nào đó. Mà nó thường được kết hợp từ nhiều ngôn ngữ Lập trình và nhiều công nghệ khác nhau.

Chính vì như vậy mà “Lập trình viên nên học ngôn ngữ lập trình nào” ở đây có thể điều chỉnh lại là: Nên sử dụng ngôn ngữ nào làm ngôn ngữ chính để tập chung học?”.

Lập trình viên là ai?

Lập trình viên là người thiết kế, xây dựng và bảo trì các chương trình máy tính. Bằng cách thao tác với những đoạn mã trên các công cụ lập trình. Lập trình viên còn được gọi bằng nhiều cái tên khác như dân IT, developer, coder, programmer,… Lập trình viên được ví là những thợ “Coding”, họ làm ra các phần mềm, phát triển nó dựa trên công cụ lập trình. Các lập trình viên thường làm việc với ít nhất 1 ngôn ngữ lập trình.

Đâu là ngôn ngữ lập trình đầu tiên trên thế giới?

Theo thống kê, ngôn ngữ lập trình đầu tiên chính thức ở trên thế giới là Plankalkül, ngôn ngữ này được phát triển bởi Konrad Zuse cho Z3, ra đời vào khoảng thời gian từ 1943 tới năm 1945. Nhưng phải tới năm 1998 nó mới được thực thi.

Vào năm 1949, được John Mauchly cho ra đời ngôn ngữ Short Code được cho là ngôn ngữ lập trình cấp cao đầu tiên trên thế giới. Nó ra đời để thực hiện các biểu thức tính toán dưới dạng mà con người có thể đọc được.

Nhưng, cần phải dịch sang mã máy (machine code) thì mới có thể thực thi được nên tốc độ xử lý của nó khá chậm.

những người sáng lập ngôn ngữ lập trình đầu
những người sáng lập ngôn ngữ lập trình đầu

Từ rất lâu, các ngôn ngữ lập trình đã xuất hiện, những ngôn ngữ được phát triển trong khoảng thời gian những năm 1950s, 1960s còn có là: Autocode, COBOL, FLOW-MATIC và LISP. Trong số những ngôn ngữ này, chỉ còn COBOL và LISP là vẫn được dùng tới ngày nay.

Tại sao nên học lập trình?

Theo thống kê ngành lập trình ngày càng được quan tâm nhiều hơn. Bộ Thông tin và Truyền thông tới năm 2021 đất nước ta sẽ thiếu hụt hơn 500.000 nhân sự ngành công nghệ thông tin. Sự thiếu hụt này sẽ kéo theo thị trường việc làm ngành IT càng sôi động hơn hết.

Lập trình viên là một trong những nghề có số lượng người tự học nhiều nhất. Và tất nhiên số lượng cá nhân thành công nhờ tự học lập trình cũng vượt trội hơn so với những nghề khác.

Tại sao nên học lập trình
Tại sao nên học lập trình

Bắt đầu trở thành coder cần học gì

Lựa chọn của bạn còn tùy thuộc vào những gì bạn muốn làm. Ví dụ, để xây dựng một trang web hay một ứng dụng web, thiết kế website, bạn cần học HTML, CSS, Javascript để tạo ra các trang web hoàn chỉnh, và có lẽ là PHP để tạo ra hệ thống nền web hoàn chỉnh.

Nếu bạn chủ yếu muốn phát triển ứng dụng di động hãy học Objective-C để lập trình cho iOS và học Java để lập trình cho Android.

Tuy nhiên, nếu như bạn muốn học không chỉ cho một dự án hoặc chuyên ngành cụ thể, hoặc muốn tìm hiểu một loạt các ngôn ngữ, thì cách tốt nhất để bắt đầu là nên học các khái niệm cơ bản của lập trình và làm thế nào để “suy nghĩ như một lập trình viên.” Bằng cách học như vậy, bạn có thể dễ dàng tiếp cận các ngôn ngữ mới.

Lập trình viên nên chọn học ngôn ngữ nào làm ngôn ngữ chính?

Có rất nhiều ngôn ngữ lập trình để có thể bắt đầu với đam mê lập trình của mình. Tùy theo nhu cầu, đam mê của bạn mà chọn môt ngôn ngữ phù hợp nhất với bản thân bạn.

Nếu bạn muốn tìm hiểu, làm về mảng Lập trình Web:

Cơ bản: Bạn cần hiểu cách hoạt động của một trang web , Cơ bản: HTML, CSS và JavaScript,..

  • PHP là thứ bạn nên chọn nếu muốn làm việc nhiều với CMS.
  • Java là ngôn ngữ bạn nên chọn nếu muốn làm việc với những hệ thống lớn, phức tạp (đây được coi là ngôn ngữ tiêu chuẩn của mọi lập trình viên).
  • C# là ngôn ngữ nếu muốn làm việc với hệ sinh thái của Microsoft.
  • Javascript cũng là một lựa chọn rất tốt nếu muốn học 1 thứ làm nhiều thứ (Web, App, Ứng dụng đa nền tảng…).
lập trình về mảng Lập trình Web
lập trình về mảng Lập trình Web

Nếu bạn muốn làm về mảng lập trình về ứng dụng di động:

Hiện tại trên thị trường có 2 hệ điều hành di động lớn nhất và cạnh tranh mạnh mẽ nhất đó là Android và iOS. Ngoài ra chúng ta còn có Window phone, Black berry, Tizen…

  • Java, Kotlinlà ngôn ngữ nên chọn nếu muốn Làm Ứng dụng cho Android
  • Swift hoặc Objective – C là ngôn ngữ lập trình nên chọn nếu muốn làm Ứng dụng cho iOS
  • Chọn học Javascript và học lên ReactNative để làm ứng dụng cho cả Android, iOS,…
  • C, C++, C# hoặc Ruby cũng là ngôn ngữ bạn nên tham khảo khi thích mảng Lập trình ứng dụng di động.

Nếu bạn đam mê về mảng Phân tích dữ liệu:

Một nhà phân tích dữ liệu là người thu thập, tổng hợp và sắp xếp dữ liệu thành những thông tin hữu ích. Qua đó, giúp cho doanh nghiệp thẩm định, đánh giá, cân nhắc, dự đoán để đưa ra các quyết định quan trọng.

  • là ngôn ngữ lập trình rất mạnh trong phân thích dữ liệu.
  • Python là ngôn ngữ Lập trình khá mạnh trong mảng này và nó cũng dễ học hơn R.
  • Java là ngôn ngữ đa năng là một ngôn ngữ được yêu thích nhất.

Nếu bạn muốn làm về mảng trí tuệ nhân tạo (AI):

Hiện nay , với những ứng dụng không tưởng đã được áp dụng vào thực tế cùng những khung cảnh viễn tưởng được vẽ lên bởi phim ảnh, AI được cả Thế giới xem là chìa khóa Công nghệ của tương lai.

  • Python là ngôn ngữ lập trình phổ biến nhất trong mảng Trí tuệ Nhân tạo, có nhiều thư viện hỗ trợ cho việc lập trình AI.
  • Java cũng là ngôn ngữ lập trình trí tuệ nhân tạo tuyệt vời
  • Lisp, C++ là ngôn ngữ lập trình AI mà bạn nên coi qua nếu có đam mê về lĩnh vực này.

Nếu bạn muốn làm về lĩnh vực Robotic:

  • C, C++ là một lựa chọn tốt
  • Java cũng là một lựa chọn có thể sử dụng.

Nếu bạn muốn làm về lĩnh vực IOT (Internet of Things):

  • C là một lựa chọn hàng đầu
  • Java là ngôn ngữ Lập trình phổ biến được cách chuyên gia khuyên dùng cho IOT
  • Python là ngôn ngữ dễ học, khả năng ứng dụng khá nhiều trong IOT
  • Bạn cũng có thể sử dụng Swift, Javascript hoặc PHP để phát triển IOT

Nếu bạn muốn sau này làm về lĩnh vực Game:

  • C có thể là một lựa chọn tốt để bắt đầu với các Game đơn giản.
  • C++ nếu bạn muốn làm những game bom tấn
  • C# nếu bạn muốn làm việc với Game Engine Unity
  • Java cũng là một lựa chọn tốt
  • Python cũng có thể

Lập trình viên cần rèn luyện thêm những gì?

Lập trình viên cần học về kỹ năng mềm

Kỹ năng mềm là tổng hợp các kỹ năng giúp con người tư duy và tương tác với nhau nhằm mục đích phục vụ cho công việc hiện tại. Chính vì thế, bạn cần có những kỹ năng mềm để hiểu, truyền đạt và trình bày những ý tưởng của bạn thân, thuyết phục người khác, để giao tiếp hằng ngày.

Lập trình viên cần học kỹ năng làm việc nhóm

Làm việc nhóm là một kỹ năng rất quan trọng, đặc biệt là với ngành IT. Trong một dự án, thường gồm rất nhiều thành viên, mỗi người đảm nhận một vai trò khác nhau, nhưng để đi đến thành công của dự án, điều quan trong nhất chính là cả nhóm.

kỹ năng làm việc nhóm cho IT
kỹ năng làm việc nhóm cho IT

Cải thiện khả năng giải quyết vấn đề

Nhiều developer cho rằng, việc hiểu một ngôn ngữ (lập trình) chỉ là một phần nhỏ của công việc lập trình. Tìm cách giải quyết vấn đề lại là một kĩ năng quan trọng khác mà những developer non kinh nghiệm thường bỏ qua.

Cần cập nhật xu hướng mới, học tập chăm chỉ

Công nghệ vẫn đang phát triển từng ngày, và cùng với đó, lượng kiến thức của một lập trình viên cũng cần phát triển. Nếu muốn “giữ vững phong độ” trong lĩnh vực của mình, nói chung, bạn cũng cần theo dõi các ngôn ngữ lập trình, các framework mới, cũng như những phần cứng mới nhất.

Cần rèn luyện thêm tiếng anh

Tiếng Anh được xem như là ngôn ngữ giao tiếp chính hiện nay trên thế giới. Các tài liệu liên quan đến nghề lập trình chủ yếu cũng đều được viết bằng tiếng Anh. Việc biết tiếng Anh sẽ giúp bạn tra cứu thông tin, tài liệu và học từ những tài liệu nước ngoài một cách dễ dàng, nhanh chóng vì đâu phải lúc nào tài liệu tiếng Việt cũng đủ những gì bạn cần tìm hiểu. Vậy nên, việc học và biết tiếng Anh cũng rất quan trọng với một lập trình viên.

Kỹ năng sử dụng Git, SVN

Git là tên gọi của một Hệ thống quản lý phiên bản phân tán. Nó là phần mềm tuyệt vời để quản lý source code. Cũng như phối hợp công việc giữa các thành viên trong một team với nhau. Vì thế có thể nói, Git là công cụ để học và chia sẻ. Cũng như là để rèn luyện kỹ năng mềm cho mỗi lập trình viên.

Lập trình viên, Bạn cần cập nhật kiến thức mới thường xuyên

Ngày nay, mọi phần mềm đều được cập nhật, update những bản mới liên tục. Có nhiều ngôn ngữ lập trình mới ra đời, nhiều ứng dụng đem lại nhiều lợi ích ra đời. Vì vậy, bạn nên thường xuyên cập nhật kiến thức để có thể bắt kịp với thời đại.

Bạn có thể học bằng cách tìm hiểu qua sách tạp chí, các ebook, diễn đàn, các website, fanpage…Và có thể áp dụng được những kiến thức đó vào cuộc sống là điều quan trọng.
Bạn cũng cần thường xuyên tìm hiểu về những xu hướng phát triển của công nghệ trên thế giới.

Tóm lại, việc học “code” là một con đường có nhiều xuất phát điểm. Điều quan trọng nhất là bạn phải biết mình cần gì, có đam mê về lĩnh vực nào, ngoài ra bạn cũng cần sự cố gắng, sự kiên trì nhiều hơn nữa.

Hy vọng bài viết đã giúp bạn hiểu rõ hơn về các ngôn ngữ lập trình và từ đó sẽ có sự lựa chọn phù hợp nhất trong việc lựa chọn ngôn ngữ lập trình nào đầu tiên để theo đuổi ước mơ của mình. Chúc các bạn thành công!

Bình luận